Ook in onze streektaal kunnen we niet om de spelling heen. Ook al is onze taal eigenlijk een taal die je moet horen, je hebt afspraken nodig om de teksten te kunnen lezen. Ons bestuurslid Paul Will stelde al weer enige jaren geleden de belangrijkste regels op. Hieronder vindt u een kort overzicht van die regels. Tevens laten we u zien (op termijn ook wellicht horen) hoe onze letters klinken.

Spelling

Weet u, het Alblasserwaards-Vijfheerenlands was tot voor kort, als vele andere Hollandse dialecten, bijna uitsluitend een gesproken taaltje. Het bestuur der Stichting Streektaal AV zag als een gewichtige taak dit streekdialect te verletteren.

De uitgangspunten voor de verlettering van deze gebruikstaal:











Vooral punt d weegt zwaar: niet onnodig afwijken van de thans in de mode zijnde spellingregeling bij de standaardtaal.

Verder geven we geen compleet abecedarium, maar behandelen enkel de van het gangbare Nederlands afwijkende klanken.






Taalverschijnselen

De streektaal tussen Diefdijk en Noord, Lek en Merwede varieert van dorp tot dorp met grote overeenkomsten maar ook met duidelijke regionale verschillen. Er zijn invloeden merkbaar van zowel de Utrechtse als de Zeeuwse dialecten. Het is een Hollands dialect met forse afwijkingen van het standaard Nederlands, zoals:

    * Klankafwijkingen in woorden als schaap (schaep, schaop), breed (brêêd), sloot (slôôt), klein (klain, klèèn) en huis (hois).
    * Vormafwijkingen: jongie, koeksie, maissie, kaainder, stoeltjie.
    * Oude naamvallen als Wimme fiets, Geef dut boeksie mor an Annies, Dat heb ik van Keesse gekregen.
    * Een eigen idioom zoals himphamp, biggels, kluiteruif, ont, ze wier met blek en vaareken naegetrommeld.
© 2008 by Stichting Streektaal A & V | Webdesign door wouter rijnevels (wagnbietjie.nl)
a. Je moet alle moeite doen de dialectklanken zo zuiver mogelijk weer te geven.
b. Ter wille van de leesbaarheid moet men dit weliswaar niet tot de fijnste nuanceringen doorvoeren.
c. Het blijve een eenheid in verscheidenheid; wel behoren in een en hetzelfde stuk dezelfde klanken op eendere wijze gespeld te worden.
d. De leesbaarheid en daardoor de verstaanbaarheid staat hoog genoteerd: daarom dient men niet onnodig af te wijken van de huidige spelling van het Standaardnederlands.
e. Omwille van de rust in de tekst maken we zo weinig mogelijk gebruik van extra leestekens en uitspruitsels, zoals accent- en bijtekens, dakjes en verbindings-streepjes.
© 2009 by Stichting Streektaal A & V